به گزارش خبرگزاری مهر، بابک نگاهداری رئیس مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی ، در برنامه «گفتوگوی ویژه خبری» گفت: دشمن آمریکایی صهیونی به علت شکست در عرصه نظامی و پس از تحمیل دو جنگ تحمیلی به مردم ایران به این نتیجه رسید که با رویکرد نظامی به اهداف خود نمی رسد لذا به جنگ شناختی و اقتصادی روی آورده تا با این نقشه، به ایجاد تورم در جامعه و نارضایتی مردم دامن بزند.
مشروح گفتگوی رئیس مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی به شرح زیر است:
راجع به شرایط کشور در حوزه ها و افق های مختلف صحبت کنیم. چه ترسیمی از آنچه که در حوزه های مختلف و موضوعات گوناگون هم اکنون در کشور حاکم است دارید؟
نگاهداری: مقطع تاریخی که ما در آن قرار گرفته ایم، همه استراتژیست ها معتقد هستند که یک بازآرایی دارد در صحنه بین الملل رخ می دهد و رقابت بین قدرت های جهانی دارد وارد مرحله جدیدی می شود. این رقابت در حد مرزها و یا گسل های ژئواستراتژیک این رقابت ها وزن بیشتری پیدا می کنند و اینها به نقاط داغ در این شرایطی که در دهه پیشرو در بازآرایی نظام بین الملل هستیم، تبدیل می شوند. کشور ما ایران هم در یکی از این گسل های ژئواستراتژیک در غرب آسیا قرار دارد و روند تحولات و تقابل نظام بین الملل و قدرت های جهانی و قدرت های منطقه در اینجا در اوج است. یعنی یکی از عللی که امریکا به ایران حمله کرده است و جنگ را به ایران تحمیل کرده است در این بازآرایی نظام بین الملل، امریکا سعی دارد قدرت رو به افول خودش را در اشکال مختلف در عرصه جهانی بتواند تقویت کند. یکی از این راهها این است که بر منافع نفت و انرژی و مالی منطقه غرب آسیا تا جایی که بعنوان یک نقطه داغ در حوزه ژئواستراتژیک بتواند تسلط پیدا کند. در نتیجه ما را به جنگی کشانده است که ما الان داریم ناخواسته یک دفاع میهنی را در مقابل بزرگ ترین ارتش دنیا از یک طرف و در مقاطعی جنایتکارترین ارتش دنیا اسرائیل و امریکا در یک نبرد میهنی داریم شکل می دهیم.
الان یکی از کانون های تمرکز این نبرد در تنگه هرمز است. تنگه هرمز الان دیگر خیلی نقطه جغرافیایی نیست و یک معنای جهانی پیدا کرده است، دیگر آبراه برای گذر نیست، بلکه محل تقابل دو منطق رقیب است. کدام دو منطق، یک منطق امریکایی است، منطق نظام سلطه است که می خواهد منافع نفت و انرژی منطقه را به سمت استفاده های سیاسی و اقتصادی خودش ببرد. یک منطق هم منطق بومی ایرانی است، یعنی یک نظم منطقه ای ایرانی که ایران در این تقابل الان چیز می کند. غرب آسیا اینقدر بزرگ نیست که بتواند این دو نظم رقیب را طولانی مدت در خودش جای بدهد و حتماً در این تقابلی که شکل گرفته است باید سرنوشت این تقابل مشخص شود. یا نظم منطقه ای ایران حاکم شود یا نظام سلطه بتواند خواسته های خودش را جلو ببرد. الحمدالله با ایستادگی ملی که مردم ایران شجاعانه انجام دادند، با نبردی که نیروهای نظامی ما توانستند پیش ببرند، ما نشانه های پیروزی نظم منطقه ای ایرانی در میدان دارد خودش نشان می دهد با آثاری که در روی قیمت نفت جهانی گذاشته است و نظایر اینها. چرا ما می گوییم نظم منطقه ای ایرانی، چون در تاریخ این سرزمین اکثر کشورهایی که در این منطقه وجود دارند به تدریج در اثر یک جریان های سیاسی از ایران جدا شده اند ولی روح ایران فرهنگی در مردم همه منطقه وجود دارد. بعبارتی سیاست نتوانسته است خواسته خودش را به صورت تمام و کمال جلو ببرد و تاریخ و پیشینه فرهنگی و تاریخی ما همچنان مقاومت می کنند و می بینید علقه ای بین مردم ایران و مردم منطقه وجود دارد.
ممکن است دولت ها در راستای متامع استکبار جهانی حرکت هایی می کنند ولی مردم منطقه در یک پیوست تاریخی و فرهنگی با ایران هستند. وقتی می گوییم نظم منطقه ای ایرانی نمی خواهیم استقلال کشورهای همجوار را نادیده بگیریم، می گوییم که ما هم سرنوشت هستیم، ما یک پیشینه تاریخی و فرهنگی مشترک داریم، سرنوشت این منطقه را باید کشورهای خود منطقه……….. رهبر معظم انقلاب فرمودند که معماری نظم نوین در خلیج فارس توسط خود کشورهای منطقه، یک هم سرنوشتی این کشورها با همدیگر دارند، این حق تمدنی ما است، این حق یک منطقه است که برای سرنوشت خودش بخواهد جلوی قدرت های متجاوز بایستد و اجازه ندهد که سرنوشت منطقه را آنها تعیین کنند. انشاالله به نظر من بارگاه های این پیروزی دارد دیده می شود، چون اگر یک روزی ترامپ می گوید خلیج ترامپ، اگر یک روزی تنگه هرمز را قلمروی امریکا قلمداد می کند، اینها توهم است. روانشناسان معتقد هستند که توهم افیون بازنده ها است، یعنی کسی که می بازد با توهم سعی می کند ناخودآگاه خودش را جبران کند. وقتی این توهمات ترامپ مطرح می شود این نشان می دهد که مردم ما در دفاع میهنی پیروز شده اند. انشاالله ما بتوانیم با یک مذاکره مبتنی بر مصلحت و حکمت و مقتدرانه بتوانیم این پیروزی میدان مان را تبدیل به پیروزی حقوقی کنیم و حاکمیت و حکمرانی ایران را در طول تاریخ برای تنگه هرمز بتوانیم تثبیت کنیم.
نکته ای که الان دشمن خیلی راجع به آن برنامه ریزی می کند، به واسطه اینکه بر ناکامی های گذشته اش سرپوشی بگذارد و فکر می کند می تواند در تنگه هرمز تغییراتی را براساس توهمات اش حاصل کند، به نظر می رسد که در بخش جنگ شناختی و جنگ روانی دارد بسیار کار می کند. نکته ای که رهبر معظم انقلاب اسلامی به آن تأکید کردند نکته ای است که فصل الخطاب امورات مختلف باید باشد. تصمیم گیری های سیاسی، برنامه ریزی های نظامی و آن سرفصل وحدت است. این وحدت و انسجامی در بین مردم و در بین مسئولان با همدیگر و در بین مردم با مسئولان که می شود انسجام ملی برای برون رفت از هرگونه شرایط بحرانی کشور؟
نگاهداری: بالاخره دشمن الان روی جنگ شناختی و ایجاد نارضایتی در مردم روی آورده است. دشمن با یک محاسبه ای که ایران ضعیف شده است و با این برداشت که با یک ایران ضعیف مواجه هستم، جنگ 40 روزه رمضان را بر ما تحمیل کرد. خروجی جنگ رمضان این شد که امریکایی ها به این نتیجه رسیده اند که محاسبات شان غلط بوده است و نمی توانند الان با رویکرد نظامی آن مطامع و خواسته های خودشان را که تسلط بر ایران و تسلیم ایران بوده است را پیش ببرند. الان با ناامیدی که در فضای نظامی با ایستادگی ملی ملت بزرگ ایران در خیابان ها و مقاومت این ملت بزرگ ایجاد شد و جانفشانی های نیروهای مسلح، اینها رویکرد خودشان را تغییر دادند و الان روی آورده اند به یک جنگ شناختی و جنگ اقتصادی که با محاصره دریایی و نظایر اینها بتوانند وضعیت اقتصادی و معیشتی جامعه را برهم بریزند و نارضایتی را بالا ببرند و به دنبال ایجاد اغتشاش در داخل کشور هستند. و به شدت یک جنگ ترکیبی و جنگ شناختی در این مسیر دنبال می کنند. هدف جنگ شناختی این است که رویای ملی را از مردم ایران بگیرند، به مردم ایران بی آیندگی را تلقین کنند، معنای جدید را از مردم ایران بگیرند، اراده ملی را از ایرانی ها سلب کنند تا اراده ملی از هم بشکند تا آنها موفق شوند. اراده ملی خیلی مهم است یعنی یکی از اصلی ترین ستون های شکل گیری قدرت ملی برای یک کشور اراده ملی است. امید خیلی مهم است، امید خمیرمایه رویا است. یعنی جامعه ای که امیدوار نباشد نمی تواند رویای ملی برای خودش درست کند. الان حکمرانان معتقد هستند وضعیتی که الان ما در حکمرانی در کشور داریم به آن اصطلاحاً می گویند حکمرانی تاب آور، ما زیر فشار سنگین امریکا، محاصره، مشکلات اقتصادی و معیشتی داریم یک مقاومت و تاب آوری ملی را از خودمان نشان می دهیم. اگر بتوانیم این هم آفرینی ایران آینده را، این حفظ و ارتقای رویای ملی در ایران را، تزریق امید را بتوانیم انجام بدهیم، حکمرانی تاب آور قابلیت این را دارد که ما به راحتی به حمکرانی قوی برسیم.
بتوانیم یعنی چه؟
نگاهداری: به یک حکمرانی قوی برسیم ولی اگر نتوانیم خلق معنای جدید، این رویای ملی را تقویت کنیم، حکمرانی تاب آور به حکمرانی شکننده تبدیل می شود وضع می تواند خوب نباشد. ما چطور می توانیم به یک حکمرانی قوی برسیم، در حمکرانی قوی آنچه که می تواند به مفهوم واقعی قوی را در شرایطی مثل وضع فعلی ارتقای آمادگی ما در حوزه های مختلف است. امریکا تا زمانی که اهرم هایش کار کند، ول کن ماجرا نیست، ما باید بازدارندگی همه جانبه مان با حکمرانی قوی را تقویت کنیم که او به این نتیجه برسد که ادامه این جنگ و مناقشه به نفع امریکا نیست. این بازدارندگی در سه حوزه قابلیت ارتقاء دارد، یک بازدارندگی این است که بتوانیم در حوزه های ژئوپلتیک و ژئواکونومیک را افزایش بدهیم. نباید اجازه بدهیم که ما را به سمت پدیده تاسمانی پیش ببرند، یعنی ما را منزوی کنند، ما را از زنجیره ارزش های منطقه ای و تعاملات منطقه ای حذف کنند و ما به یک کشور منزوی تبدیل شویم. بنابراین دستگاه دیپلماسی ما بیشتر از اینکه به مذاکره با امریکا تمرکز کند، الان باید مذاکره همه جانبه ای را با کشورهای منطقه در راستای نظم نوین که رهبری فرمودند نظم نوین خلیج فارس بتوانیم با اینها تعاملات بین المللی را انجام بدهیم و بتوانیم یک معماری جدیدی را پیشنهاد بدهیم که ما در این منظومه اقتصاد کشورهای منطقه را به گونه ای به خودمان وابسته و وصل کنیم که امکان جدا شدن اش، یعنی هرگونه جدا شدن و فاصله گرفتن از ایران هزینه داشته باشد. اینها کارهای سختی است، در حکمرانی یک جاهایی قاعده بازی حاکم است، یک جاهایی قاعده برنامه ریزی، قاعده بازی اصطلاحاً می گویند بازی سازی در حکمرانی. وقتی قاعده بازی را می خواهید کاری را جلو ببرید یک بازیگر روبرویی هم دارید، دارد کار شما را خراب می کند و تمام تلاش اش را می کند که تمام کشورهای منطقه را از ما جدا کند به سادگی نیست که برنامه ریزی کنید و اقدام کنید، یک مبارزه است. در این مبارزه باید سعی کنیم اهداف مان را در حوزه های ژئوپلیتیک و اقتصادی منطقه اهداف مان را بالا ببریم.
پس در گزینه یک باید رفت و آمدهای دیپلمات و اثرگذار و منطقه ای و همجواری با کشورهای همسایه را افزایش بدهیم؟
نگاهداری: دوم توجه به جراحی های اقتصادی برای رفع یکسری از ناترازی ها و مشکل و تورم است. جنگ اقتصادی دشمن روی ایجاد نارضایتی تمرکز کرده است. مهمترین مؤلفه ای که در نارضایتی می تواند در مردم ایجاد کند افزایش قیمت ها و تورم است. دولت تلاش کرده است با تدابیر مختلف اجازه ندهد که کمبود کالا در کشور رخ بدهد، این جای تشکر دارد. ولی تورم و افزایش قیمت ها باعث فشار اقتصادی و معیشتی مردم شده است و اگر تدابیر لازم اتخاذ نشود ممکن است نارضایتی در کشور ایجاد شود. باید حواس مان باشد با رعایت ملاحظات اجتماعی و عدالت و نه با چرتکه ها و ماشین حساب های اقتصادی، با رعایت ملاحظات و دیدگاه های مردم نسبت به یکسری از جراحی های اقتصادی با پیوست اجتماعی بتوانیم اقدام کنیم، این می شود بازدارندگی اقتصادی. یکی هم اینکه بازدارندگی اجتماعی و شناختی است، همین تلاشی که دشمن می کند که انسجام و وحدت ملی را از بین ببرد، ما یک ارتقای بازدارندگی و تقویت انسجام ملی همچنان که رهبری هم تأکید می کنند در هیچ شرایطی به هیچ بهانه ای انسجام ملی و اجتماعی برهم نخورد، سه رویکردی است که ما می توانیم ارتقای بازدارندگی همه جانبه را داشته باشیم. بازدارندگی همه جانبه ما را تبدیل به حکمرانی قوی می کند و حکمرانی قوی می تواند امریکا را مأیوس کند وگرنه امریکا تا مأیوس نشود و تا کوچک ترین اهرم اش کار کند، سعی می کند به ایران فشار بیاورد. وقتی حکمرانی ایران را قوی ببیند عقب خواهد کشید.
در بحث حکمرانی قوی و بحث اقتصادی هم واقعاً مهم است یک مشکلاتی الان داریم این است که مدیران کشور واقعاً باید یاد بگیریم حکمرانی تنش را، این واژه علمی دارد چون دنیا الان دارد به سمت تنش می رود و پیش بینی ناپذیر شده است. الان در هر گوشه دنیا نگاه می کنید تقابلات، تهاجمات وجود دارد، ما چه بخواهیم و چه نخواهیم، هوش مصنوعی آمده است، رقابت های ژئوپلتیک انجام می شود، دنیا در دهه پیش رو در تنش و آشوب خواهد بود. ما باید نظام حکمرانی خودمان را متناسب با تنش یک بازآرایی کنیم، باید ساختارها و ابزارهای حکمرانی را متناسب با شرایط تنش ایجاد کنیم. یک نگاهی در کشور وجود دارد نگاه در انتظار است. اینها به جای اینکه به استقبال ایجاد آمادگی بیشتر، اینکه اگر ما در محاصره دریایی در جنوب قرار داریم بتوانیم مرزهای شمالی و غرب و شرقی را فعال کنیم برای اینکه امریکا ممکن است در آینده محاصره دریایی را بارها تکرار کند. ما باید به سمت آمادگی برای شرایط جدیدتر برویم. یک عده ای این نگاه را ندارند منتظر هستند با مذاکره و گفتگو این مشکلات را حل کنند و به شرایط قبل از جنگ رمضان برگردیم و فکر می کنند به آن حالت بازمی گردیم، اینچنین نیست. ما هم دوست داریم آرامش باشد، صلح باشد، دوست داریم برای پشرفت کشور کار کنیم ولی آنچه که تحلیل های بین المللی منطقه ای نشان می دهد شرایط به قبل از جنگ رمضان برنمی گردد. ما باید یاد بگیریم در شرایط تنش و آشوب و پیش بینی ناپذیری ابزارها و سازوکارها و ساختارهای جدیدی را بازآرایی کنیم و جلو ببریم. همین الان باید درحال این کار باشیم، یک جاهایی تعلل می کنیم و این خیلی مهم است که ما این کار را انجام بدهیم. آن انتظار ما را از یکسری فرصت ها بی بهره می کند.
گفتید ما باید در حوزه اقتصادی بازدارندگی اقتصادی ایجاد کنیم و شرایط و زیرساخت ها را برای جنگ اقتصادی دشمن هم فراهم کنیم. در مرکز پژوهش های مجلس چقدر موضوعات اقتصادی و وضعیت معیشت مردم و چالش هایی که در حوزه اقتصاد و معیشت و تورم وجود دارد رویش کار میشود و چقدر این موضوعاتی که کار شده و حاصل تحقیقات و پژوهشها و رویکردهای مختلف در مرکز شما است کمک میکند به بزرگواران در خانه ملت و چقدر آنها از این موضوعات استقبال میکنند.
نگاهداری: در این جنگ رمضان و در این ایام ۲۰۰ روزه شاید بیش از ۳۰۰ گزارش تخصصی در مسائل مختلف جنگ و به ویژه در حوزههای اقتصادی کار کرده در اختیار مسئولین کشور قرار داده مثلاً ما بسته عملیاتی رفع محاصره دریایی و تمام مسیرهایی که میشود فعال کرد اینها را طراحی عملیاتی کردیم و در اختیار مسئولین کشور قرار دادیم، بسته اقتصاد امن را یعنی اقتصادی که در شرایط امنیتی باید چگونه فعالیت کند ما این کارها را کاملاً عملیاتی انجام دادیم شرایط جنگی کشور را درک میکنیم و از پرداختن به مباحث صرف نظری پرهیز داریم اینها را در قالب نقشه راههای عملیاتی بستههای مشخص اقدام طراحی میکنیم و در اختیار مسئولین کشور قرار میدهیم، نقشه راه عملیاتی تعامل با چین را، با پاکستان، با روسیه را در حوزههای مختلف کاملاً مشخص و عملیاتی طراحی کردیم در اختیار مسئولین کشور قرار دادیم و در این زمینه فعال هستیم. نظرسنجیهای مختلفی را انجام میدهیم، دیدگاههای مردم رادر اختیار مسئولین محترم قرار میدهیم که بتواند آنها را در تصمیمگیریها نه تنها نمایندگان مجلس، در اختیار روسای قوا، وزرای دولت، نیروهای نظامی بالاخره مواردی که به تناسب ارتباط موضوعی در اختیار این عزیزان قرار میدهیم سعی کردیم تا جایی که در بضاعت مرکز است پشتیبانی کارشناسی را داشته باشیم.
شما تلاش کردید، چقدر استفاده شد و تاثیرگذار بود؟
نگاهداری: بالاخره بازخوردهایی که میگیریم از ناحیه دولت ارجاعاتی که روی گزارشهای ما خورده میشود در خود مجلس، در نهادهای مختلف انقلابی خوب است.سوال: مثال دارید که کدام گزارش و نتیجه تحقیقات یا موضوعاتی که همکاران شما در مرکز پژوهشهانگاه داری: مثلاً همین امروز در یک کارتابلم دو تا معاون اول رئیس جمهور گزارشهای ما را به وزارتخانه ارجاع داده بود، دو تا دفتر رئیس جمهور ارجاع داده بود راجع به بحث بنزین که گزارش داده بودیم بالاخره هست یعنی همین امروز شاید حدود ۴ تا ۵ مورد گزارش داشتیم که مورد توجه و پیگیری قرار گرفته است.
بحث بنزین را اشاره کردید، نظرسنجیها راجع به بنزین نتایج آن در انتقال به مسئولین چگونه بود.
نگاهداری: ما یک نظرسنجی انجام دادیم در بازه زمانی دوم تا نهم شهریور ماه ما در آنجا به مسائل روز از نگاه مردم پرداختیم دو سه تا نکته مهم آن را دوست دارم اشاره کنم که به بحث ما هم مربوط میشود یکی بحث بنزین است بالاخره وقتی ما صحبت از وضعیت معیشتی و اقتصادی و تورم میکنیم بنزین و افزایش قیمت بنزین یکی از دغدغههایی بوده که در این روزها در اذهان عمومی مردم حضور داشته ما در این نظرسنجی اعتقادمان این است که هرگونه جراحی اقتصادی باید با ملاحظات اجتماعی و سنجش نگرش و رفتار مردم انجام شود با پیوست اجتماعی، ما سعی کردیم در این نظرسنجی پیوست اجتماعی را برای تصمیم گیران ایجاد کنیم مثلاً ما در این نظرسنجی از مردم راجع به قیمت بنزین که از نظر آنها حداکثر قیمت مطلوب برای شما چقدر است پرسیدیم و خیلی تفصیلی است من فقط نکات مهمش را میگویم، میانگین قیمتی که ما رسیدیم مردم با آن موافق بودند به عنوان حداکثر قیمت بنزین در شرایط فعلی ۱۰ هزار و ۱۰۰ تومان بود که الحمدلله بالاخره تصمیمی که دولت گرفت با این همخوانی دارد و نزدیک آن است یا مثلاً راجع به قیمت بنزین ۸۷ هزار تومانی از مردم سوال کردیم ۷۰ درصد مردم مخالف بودند با قیمت ۸۷ هزار تومانی بنزین که الحمدالله دولت این گزاره را کنار گذاشت در شرایط فعلی ممکن است این گزاره در شرایط دیگری خوب باشد ولی در شرایطی که ما وسط یک جنگ اقتصادی هستیم زیر بار یک جنگ تحمیلی هستیم بالاخره ما اگر با نگاه مردم بخواهیم تحلیل کنیم این نگاه است این نظرسنجی ما در حوزههای دیگری هم سوالاتی داشتیم راجع به مسائل روز جامعه یکی از چیزهایی که برای خود من جالب بود تغییراتی است که از تیر ماه تا شهریور ماه در نگاه مردم نسبت به جنگ و تقابل نظامی شکل گرفت ببینید الان از اردیبهشت تا تیر ماه ۶۰ درصد مردم ترجیحشان آتش بس و انجام مذاکره بود این الان از ۶۰ درصد از تیر تا شهریور به ۴۵ درصد کاهش پیدا کرده یعنی ۱۵ درصد نگاه مردم که نسبت به مذاکره به آتش بس مثبت بود کاهش پیدا کرده، از این طرف ۱۰ درصد به مردمی که طرفدار تقابل بودند و حتی آنهایی که حمله پیشدستانه به آمریکا به عنوان رویکرد منتخب خودشان مطرح میکردند افزایش پیدا کرد.
راجع به بنزین صحبت کردید نظرسنجیها را اشاره کردید که در نهایت همکاری و همراهی مردم در این زمینه بینظیر بود در زمینه بنزین با توجه به اینکه شرایط کشور وضعیت پالایشگاهها حملاتی که کشور انجام داد را همه مردم در جریان آن قرار گرفتند و در نهایت هم تصمیم گیری شد توسط دولت.
نگاهداری: ملت ما ملت بزرگی هستند واقعا اینطور است احساسی صحبت نمیکنم یعنی این ما بودگی و این ملت بودگی که در ایران است در کمتر کشوری دیده میشود و این سرمایه خیلی بزرگی است اگر در طول تاریخ از اسکندر و چنگیز و ۵۰۰ سال خباثت استعمار توانستیم ایران را حفظ کنیم و جلو بیاوریم این ما بودگی ما بوده، این ملت بودگی ما بوده، این بوده که عشق به وطن در رگ روح و جان همه ایرانیان ساری و جاری است، وقتی وطن تهدید میشود همه حاضر هستند این ملت بودگی و ما بودگی شان را به بروز و ظهور برسانند در قالب یک وحدت و انسجام ملی همه سختیها را به تن بخرند برای اینکه ایران پابرجا بماند و دسیسههای دشمن برای این که تجزیه دشمن نتواند به نتیجه برسد این درس بزرگی است.سوال: البته این کار مسئولان را خیلی سخت میکند این روحیه ما بودن و وطن پرستی کار مسئولان را شاید صد چندان کند.نگاهداری: بله این اتفاقاً یک درسی است برای آمریکا که شما که از تیر ماه زیر توافقات خودت میزنی زیر حرفهایی که زدی میزنی و در حق مردم ایران جنایت میکنی به مراسم عروسی حمله میکنی، این نه تنها اراده ملی مردم ایران را کم نکرده بلکه خیلی مهم است در عرض یک ماه و نیم ۱۰ درصد نظر مردم نسبت به تقابل و پاسخ محکم به آمریکا افزایش پیدا کرده این در این بازه زمانی کوتاه نشان میدهد که الحمدلله نه تنها جنگ شناختی و ترکیبی دشمن نتوانسته اراده مردم را در هم بشکند اتفاقاً باعث شده که مردم محکمتر باشند و الان درست است فعلاً گزینه آتش بس و مذاکره با ۴۵ درصد و گزینه تقابل و حتی حمله پیش دستانه با ۳۸ درصد در رتبه دوم قرار دارد ولی اگر آمریکا به بدعهدیها و جنایتهایش ادامه بدهد من یقین دارم که توان ملی ایران، قدرت ملی و اراده ملی ایران همچنان این درصد محکم ایستادن جلوی آمریکا را افزایش خواهد داد، الان در نظرسنجی ما ۶۵ درصد ایرانیان میگویند محکم باید بر سر حکمرانی تنگه هرمز بایستیم لازم هم شد آماده جنگ باشیم فقط ۲۰ درصد ایرانیان اعلام کردند که برای اینکه جنگ را خاتمه بدهیم تنگه را رها کنیم.
چه تغییراتی در تفکرات هم وطنان در این بازه ۲۰۰ روزه ایجاد شده که چنین ارادهای پیدا کردند که ما باید برای نگه داشتن تنگه هرمز و برای مدیریت ایران بر تنگه هرمز ثابت قدم بمانیم.
نگاهداری: این تمدن و این ملت، ملتی نیست که از این طرف آن طرف دنیا جمع شده باشند و بومیهای منطقه را بکشند و در ۲۵۰ سال کشوری را شکل بدهند، این ملت یک تاریخ ۷۰۰۰ ساله دارد از وقتی تاریخ بوده ما بودیم میدانید این ژنتیک فرهنگی، پیشینه فرهنگی تمدنی حرف فانتزی نیست این تاریخ یک رسوبی از باورها، ارزشها، غرور ملی در ژنتیک، فرهنگ این مردم رسوب داده ما اینها را نمیبینیم ولی هست، چون همیشه داشتیم، چون از وقتی تاریخ بوده ما بودیم و داشتیم سرمایه بزرگ و این پیشینه تمدنی این ژنتیک قوی چنین غرور ملی را در کشور ایجاد میکند که هر وقت تحت تهدید قرار بگیرد هرچه تهدید بزرگتر، اراده مردم قویتر و در طول تاریخ هم این را نشان دادیم الان هم که داریم نشان میدهیم من یقین دارم انشاالله این باعث پیروزی کشور ما میشود و بارقههای پیروزی هم هویدا است انشالله داریم به سمت این میرویم.سوال: شما اشاره کردید ما باید در حوزه اجتماعی نگاه و رویکردمان تقویت شود، در حوزه اقتصادی، در حوزه ژئوپلیتیک و ژئو اکونومیک من میخواهم برگردم به این موضوع که ما الان در کشورمان با چه چالشهایی مواجه هستیم اگر بخواهیم از نگاه مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی سرفصل بدهیم به آن توجه کنیم و برایش راهکار بدهیم اگر میگوییم اقتصاد اگر میگوییم معیشت، بگوییم این نسخه، اگر میگوییم اجتماع اگر میگوییم تاب آوری اجتماعی بگوییم این نسخه و اگر موضوعات دیگری را مطرح میکنیم بگوییم بر اساس این خط و این مسیر باید حرکت کنیم،
آقای دکتر کدام موارد هستند؟
نگاهداری: ما طرحی را در مرکز پژوهشها شروع کردیم طرح سیمرغ رمضان، فراخوانی است برای حل چالشهای دوران جنگ و پسا جنگ رمضان و با این عنوان که یک فراخوان ملی برای ایران برخاسته، ایرانی که بلند شده اراده ملی خودش را به کرسی بنشاند مطمئناً چالشهایی داشتیم چالشهایی هم در دوران جنگ اضافه شده ما حدوداً در ۲۵ محور آن چالشها را احصا کردیم صد سوال مشخص و صد مسئله اصلی را ذیل این ۲۵ چالش در قالب یک سامانه سیمرغ رمضان که در صفحه اول مرکز پژوهشها وجود دارد و فراخوان دادیم همه نخبگان کشور از سراسر کشور بیایند هر کدام ابتکاری، پیشنهاد و ایدهای در زمینه مسائل دارند بیایند و در سامانه بارگذاری کنند الان بالغ بر ۳۵۰۰ طرح و ایده بارگذاری شده ما آمدیم اندیشکدههای حکمرانی و قانونگذاری استانی داریم در 31 استان همه اینها را فعال کردیم که دانشگاههای استان و پژوهشگران استان را در حل مسائل منطقهای و ملی به مشارکت بگیریم، در خود مرکز تا حالا بیش از ۳۰ جلسه استماع نخبگانی که نخبگان و صاحب نظران مختلف را در مورد ۳۰ موضوع دعوت کردیم با حضور خود بنده نشستیم و راجع به این ۳۰ چالش که برای هر کدام جلسه استماع بوده برگزار کردیم و داریم، چه به چالشهای زیربنایی، چالشهای اصلی که شاید الان در کشور است بالاخره یک سری بازسازیهایی است که به ویژه مربوط به جنگ میشود از خسارتهایی که دشمن انجام داده ما برآوردی را از خسارتها انجام دادیم حوزههای مختلف و راهکارهایی را برای تعمیر آنها، یک بخش از اقدامات و بستههای ما برای رفع مشکل معیشتی مردم و کاستن فشار تورمی روی آنها است، یک سری بستههایی در این راستا داریم کار میکنیم و آنهایی که در شرایط موجود بالاخره بسته داغ حساب میشود بستههایی را برای تعاملات بینالمللی چون گفتم دشمن دارد تلاش میکند.
ما را دچار معمای تاسمانی کند و ما را منزوی کند و ارتباطات ما را از بین ببرد ما داریم محکم برای ارتباط با همه کشورها برای هر کشور موثر یک بسته جدا داریم طراحی میکنیم در اختیار دولت و مسئولین قرار میدهیم که ابتکارات دیپلماتیک را بتوانیم بر خلاف نظر آمریکا بتوانیم در این رقابت دیپلماتیک انشالله جلو ببریم. انصافاً داریم کار میکنیم ، پژوهشگران مرکز پژوهشها از روز اول جنگ کار را تعطیل نکردند شما وقتی در ۲۰۰ روز بیش از ۳۰۰ گزارش، هم نقشه جدید راه محور مقاومت را طراحی کردیم یعنی با همین اتفاقاتی که افتاده مجموعه بسته اقدامات مشخصی که محور مقاومت در دوره جدید چه ظرفیت افزاییها و چه کارهایی را باید در پیش بگیرد که مورد توجه هم قرار گرفت داریم این کارها را انجام میدهیم این بحثها چون محرمانه است یک بخشهایی را هم خیلی صلاح نمیدانم اینجا مطرح کنم.سوال: اشاره کردید با دولت کار میکنید، حالا ما در تصورمان مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی فقط بازوی مشورتی و بازوی اطلاع دهنده به خانه ملت، کمیسیونهای مختلف و بحث قانون و قانونگذاری است ارتباطتان با دولت چطور است.نگاهداری: ما به عنوان مرکز پژوهشهای مجلس طبق قانونمان وظیفه مشاوره به نهادهای مختلف حاکمیتی را داریم مجلس به طریق اولی که وظیفه مستقیم ما است ولی در قانون ما هم نوشته که نقش مشورتی برای سایر قوا هم میتوانیم ایفا کنیم مخصوصاً در شرایط جنگی رابطه ما با دولت که رابطه ما سیاسی نیست، رابطه ما کارشناسی تخصصی است خوب هم بوده تعامل ما با مجلس این سالها بیشتر بوده ، در ایام جنگ چون واقعیتش وقتی میگوییم انسجام ببینید ایران ما، این مادر ما الان به همه فرزندانش نیاز دارد چه آنهایی که رفتند چه آنهایی که ماندند، چه آنهایی که ناراضی هستند، چه آنهایی که امیدوار هستند ، چه آنهایی که پای انقلاب محکم ایستادند و دارند کار میکنند وقتی شرایط جنگی است و ما در یک دفاع میهنی هستیم واقعاً این انسجام ملی و هم افزایی همه فرزندان سرزمین جدا از اینکه ما مجلس هستیم، آنها دولت هستند مثلاً گرایش سیاسی ما اصولگرایی است، گرایش سیاسی آنها اصلاح طلبی است اینها باید در زمان جنگ کنار گذاشته بشود و منافع ملی، وحدت ملی و انسجام ملی را در دستور کار قرار بدهیم و واقعاً ما سعی کردیم با این رویکرد هر کمکی از دستمان برمیآید برای دولت انجام بدهیم، برای مجلس هم انجام بدهیم حتی برای قوه قضاییه، حتی نیروهای نظامی ما به طور وسیع داریم مشاوره میدهیم و کمک میکنیم.
برویم سراغ جنگ ایران که ترسیمی کردید از وضعیت جنگی، از مولفههای قدرت، از اینکه ما الان در کجای مسیر هستیم شاید خیلی از مردم سوال کنند این وضعیت قرار است تا کی ادامه پیدا کند، پایان جنگ قرار است چگونه باشد، تثبیت دستاوردهای قدرتمندانه جمهوری اسلامی ایران که ما الان در میدان میبینیم توسط نیروهای مسلح، در خیابان میبینیم توسط مردم در انسجام بخشهای مختلف میبینیم همین الان که اشاره کردید یک مادر به همه فرزندان خودش احتیاج دارد این انسجام باید حفظ بشود و این شرایط باید چگونه انتقال پیدا کند به دوران پسا جنگ.
نگاهداری: واقعیت بالاخره ما با چهار میدان داریم الان کار میکنیم یکی میدان خیابان است این مردم پرشور انقلابی افتخارآمیز که ۲۰۰ روز است دارند ایستادگی ملی را به بروز و ظهور میرسانند ایستادگی ملی در همه مردم ایران هست همه مردم یک صدا جلوی آمریکا ایستادهاند، عدهای این را بروز و ظهور بیشتری میدهند همین مردمی که در صحنه و در خیابان دارند این را تجلی میدهند و این خیلی ارزشمند است. پشتیبانی جنگ را تا جایی که میتوانند معیشت مردم و کالاهای اساسی را تأمین کنند تا در کشور دچار کمبود نشویم که این هم یک میدان است، میدان خدمت. یک میدان نظامی است، این سلحشوران نظامی ما، حماسهای که آفریدند، کار بزرگی کردهاند، در تاریخ نیست، یعنی همزمان با دو قدرت اتمی، یکی بزرگترین قدرت، یکی جنایتکارترین قدرت، همزمان در یک جنگ نامتقارن اراده نظامی خودت را بتواند تحمیل کنید. حتی بعضیها میگویند از جنگ جهانی دوم به این طرف ولی من میگویم از قبل از جنگ جهانی دوم به این طرف همین است و این سومین میدان ما است. چهارمین میدان ما میدان دیپلماسی و مذاکره است، آن هم اعتقاد دارم یک بخشی از این مبارزه است، مبارزه ما یک بخشی در خیابان است، یک بخشی نظامی است و یک بخشی هم در مذاکره است. اگر بتوانیم یک مذاکره عزتمندانه و با حفظ مصلحت و حکمت بتوانیم انجام بدهیم، بالاخره هر جنگی در نهایت سرنوشت اش با یک مذاکره به انتها میرسد. هیچ جنگی تا ابد ادامه پیدا نمیکند.
بالاخره در مقطعی میدان دیپلماسی میآید و در یک مذاکرهای سعی میکند که خواستهها یا پیروزیهایی که در میدان و صحنه به دست آورده است را به پیروزیهای حقوقی و سیاسی ماندگار و تثبیت شده تبدیل کند. تثبیت پیروزی در میدان با مذاکره است بتواند دستاوردها را به نتیجهای برسانیم که جنگ مهم است ولی دستاوردهای پساجنگ اهمیت اش ماندگارتر است. آن نظمی که بعد از جنگ دارد شکل میگیرد و ما میخواهیم نظم منطقهای ایرانی حاکم شود، اهمیت اش از آن جنگ مهم است، چون این یک دستاورد ماندگار است. جنگ در یک مقطعی شروع میشود و در یک مقطعی تمام میشود ولی نظم میتواند تا دههها بتواند منافع کشور را حل کند. مذاکره هم یک نوع مبارزه است، مذاکره در حکمرانی از جنس بازی است یعنی در مذاکره میدان فقط یک طرف ندارد. یک برنامهای داشته باشید مثلاً یک پلی بسازید، این قدر زمان و نیرو و بودجه بگذارید و میروم و میسازم، نه اینجا یک قدرتی در مقابل تو است که تمام برنامه ریزی و توان او برای کارشکنی و اجازه ندادن به تو است که خواسته هایت را جلو ببرید. دیپلماتهای ما تلاش میکنند تا جایی که بتوانند امتیازهای حقوقی و سیاسی لازم را بگیرند. ما با دشمن طرف هستیم که به وعده هایش عمل نمیکند، دشمنی که پای هیچ مذاکره اش نمیایستد، در جاهای دیگر هم خیلی پای تعهدات اش نمانده است، بنابراین مذاکره کنندگان ما حتماً با احتیاط و با نگاه تردیدآمیز به رقیب وارد میدان بازی میشوند و سعی میکنند تا جایی که ممکن است امتیازهای لازم را پیش ببرند ولی او هم دارد کار خودش را میکند. مطمئناً نیات آنهایی که مذاکره میکنند این است که تا جایی که میتوانند منافع ملی کشور را تأمین کنند. ما شکی به این نداریم آنها را هم فرزندان ایران میدانیم دارند تلاش میکنند.
پس یک عرصه عرصه تلاشهای دیپلماتیک برای احقاق حقوق ملت ایران، در این مسیر چه باید کرد؟
نگاهداری: متن این تفاهم نامه اسلام آباد متن خیلی قوی و به نفع ایران است، جدا از اینکه طرفی که این را امضاء کرده است چقدر پایبند به این متن باشد. بعضیها این تعبیر را استفاده میکردند که یک طوری نوشته شده است که ایران میخواهد واشنگتن را تسخیر کند و آنها حاضر شدهاند این را امضاء کنند. از زمانی که تفاهم نامه به تصویب رسیده است، یک مسئول امریکایی را نشان بدهید که به استناد یکی از بندهای تفاهم نامه بخواهد برعلیه ایران حرف بزند، تا الان یک مورد هم اتفاق نیفتاده است؛ بنابراین متن متن قوی است ولی زیر آن میزنند و اینها نشان میدهد که اینها بدعهد هستند. مهمترین چیزی که میتواند ما را پیروز میدان کند افزایش قدرت ملی و قدرت بازدارندگی است. تا ما قدرت بازدارندگی مان را نتوانیم به امریکا اثبات کنیم او همچنان طمع خواهد داشت و همچنان سعی خواهد کرد که دست درازی کند. انشاالله ترکیب این چهار میدان، قدرت ملی ما در وحدت و انسجام این چهار میدان است، همه برای اعتلای ایران کار میکنند. من دست بوس آن کسی که در میدان شهر فریاد میزند هستم، دست بوس لانچرنشین نظامی هستم، دست بوس لانچرنشین اقتصادی که دارد تلاش میکند مشکلات اقتصادی کشور را حل کند هستم، دست بوس دیپلماتی هستم که با تمام تلاش اش در مذاکره با یک رویکرد مبارزه با دشمن تلاش میکند حداکثر امتیازهایی که میتواند بگیرد را بگیرد این میدان است، یک جاهایی ممکن است اشتباه کند، زورش نرسد، یک جاهایی هم خواسته اش را جلو میبرد، ما دیگر باید نسبی به توفیقات مان توجه داشته باشیم.
در مرکز پژوهشها صدای نخبگان را میشنوید؟
نگاهداری: ما در سیمرغ رمضان فراخوان دادهایم برای شنیدن صداهای نخبگان، الان نخبگانی که با مرکز تعامل دارند بالغ بر ۶ هزار نفر هستند. ما سراغ دانش آموزان سمپادی در مدارس رفتهایم ۹ هزار نفر از آنها دارند در رویدادهای ما کار میکنند و شرکت میکنند.
