خبرگزاری مهر، گروه استان ها: استان بوشهر با داشتن خاک های حاصلخیز به عنوان یکی از قطبهای مهم کشاورزی در جنوب کشور به شمار میرود و دارای محصولات باغی و زارعی متنوعی است.
در میان محصولات استراتژیک، گندم جایگاه ویژهای در بوشهر دارد و هر ساله بیش از ۱۰۰ هزار هکتار از اراضی کشاورزی استان به کشت گندم اختصاص مییابد و این محصول نهتنها منبع درآمد بسیاری از کشاورزان به شمار میرود، بلکه بخشی از نیاز غذایی استان و استانهای همجوار را نیز تأمین میکند.
در سال زراعی جاری، شرایط اقلیمی بوشهر در پاییز و زمستان بیش از حد انتظار مطلوب بود. بارشهای پیدرپی در این فصل باعث شد که جوانهزنی و رشد اولیه گندم در سطح مزارع استان با کیفیت بسیار خوبی انجام شود.
کشاورزان از همان روزهای نخست رشد محصول، انتظار سالی پربار داشتند. رطوبت کافی خاک، هوای معتدل و نبودِ نوسانات شدید دمایی موجب شد که گندمزارها در اغلب مناطق استان رشد یکنواخت و قابل قبولی را تجربه کنند و پیشبینی تولیدی فراتر از میانگین سالهای اخیر را مطرح کرده بودند.
اما این روند مطلوب تا فصل بهار ادامه داشت؛ جایی که طبیعت شروع به تغییر رفتار کرد. برخلاف الگوی معمول اقلیمی استان که در فروردین و اردیبهشت بهتدریج به سمت گرمتر و خشکتر شدن میرود، امسال بارشهای سنگین و گاه سیلابی در نقاط مختلف بوشهر ادامه یافت.
بارشهای تداومی در برخی مناطق نهتنها موجب آبگرفتگی مزارع شد، بلکه در مرحله حساس تشکیل دانه، ضربه قابلتوجهی به کیفیت و کمیت محصول وارد کرد. برخی مزارع در مناطق دشتستان و دشتی دچار خوابیدگی گیاه شدند و بخشی از محصول نیز در اثر بیماریهای مرتبط با رطوبت بالا آسیب دید.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان بوشهر در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به کشت گندم در سطح ۱۱۷ هزار هکتار از اراضی زراعی استان اظهار کرد: بوشهر دارای اراضی مستعدی برای کشت گندم است که امسال وضعیت خوبی در تولید را شاهد هستیم.
مرتضی بحرانی با اشاره به اینکه ۱۰۰ هزار هکتار از اراضی استان بوشهر زیر کشت گندم به صورت دیم رفته است افزود: همچنین حدود ۱۷ هزار هکتار از اراضی استان به کشت گندم آبی اختصاص یافته است.
وی دشتستان و دشتی را دارای بیشترین میزان کشت و تولید گندم آبی در سطح استان دانست و بیان کرد: در بخش گندم دیم نیز شهرستانهای دشتستان و گناوه از مهمترین مناطق تولید این محصول به شمار میروند.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان بوشهر با اشاره به اینکه چهار هزار و ۵۰۰ هکتار زیر کشت گندم بذری قرار دارد افزود: پیشبینی میشود از این سطح زیر کشت حدود ۱۱ هزار تن گندم بذری خریداری شود.
تاثیر بارش ها در میزان برداشت
بر اساس گزارش میدانی از چند شهرستان مهم گندمخیز استان، وضعیت مزارع یکدست نبود؛ برخی کشاورزان توانستند محصولی مناسب برداشت کنند، اما گروهی دیگر بهویژه در مناطقی که بارشهای بهاری شدت بیشتری داشت، با افت عملکرد مواجه شدند.
روح الله شفیعی کشاورز باسابقه در منطقه آبپخش دشتستان در گفتگو با خبرنگار مهر درباره وضعیت امسال گندمزار خود میگوید: خدا را شکر بارشهای پاییز و زمستان عالی بود. مزرعه من خیلی خوب سبز شد و الان که برداشت کردم، از محصول راضی هستم. البته بارندگیهای فروردین کمی کار را سخت کرد، اما خوشبختانه خسارت زیادی ندیدم. همین که محصول سالم برداشت شد، خدا را شکر.
وی با اشاره به سالهای خشکسالی اخیر بیان کرد: این حجم از بارشها اگرچه در بعضی مناطق مشکل ایجاد کرده، اما در مجموع برای احیای زمینها و منابع آب مفید بوده است.
عباس احمدی کشاورز شهرستان دشتی نیز به خبرنگار مهر گفت: اول سال همه چیز عالی پیش میرفت. محصولم از همیشه بهتر بود. اما بارندگیهای شدید فروردین ماه باعث شد بخشی از مزرعهام آب بگیرد. گندمها خوابید و دیگر قابل برداشت نبود. شاید نصف پیشبینی اولیه را هم برداشت نکردم. متأسفانه ضرر زیادی دیدم.
برخی کشاورزان از عملکرد مناسب مزارع خود خبر میدهند، اما گروه دیگری معتقدند بارشهای سنگین و ماندگاری رطوبت شرایط را برای شیوع بیماریهایی مانند زنگ گندم فراهم کرده و کیفیت دانه را کاهش داده است در بخشهایی از شهرستان تنگستان نیز گزارشهای میدانی متفاوتی ثبت شده است. برخی کشاورزان از عملکرد مناسب مزارع خود خبر میدهند، اما گروه دیگری معتقدند بارشهای سنگین و ماندگاری رطوبت شرایط را برای شیوع بیماریهایی مانند زنگ گندم فراهم کرده و کیفیت دانه را کاهش داده است.
یکی از این کشاورزان به خبرنگار مهر گفت: بارانهای بهاری برای برخی خوب بود، اما برای ما نه. مزارع ما در منطقهای است که باد کمتری میوزد، برای همین بعد از بارشها زمین دیر خشک شد. بخشی از گندمهایم دچار پوسیدگی ریشه شد و عملکرد مزرعه نصف چیزی شد که انتظار داشتم.
وی بیان کرد: من سالهاست گندم میکارم. امسال با همه بالا و پایینها، محصول قابل قبولی گرفتم. بعد از چند سال خشکسالی، همین که زمینها نفس کشیدند و سفرههای آب دوباره تقویت شدند، خودش یک نعمت بزرگ است.
با وجود این شرایط ناهمگون، بسیاری از کشاورزان همچنان نگاه مثبتی به سال زراعی جاری دارند. آنها معتقدند که هرچند برخی مزارع دچار خسارت شده، اما بارشهای فراوان پاییز و زمستان تاثیر بلندمدتی روی وضعیت خاک و منابع آب خواهد داشت که در سالهای آینده نیز خود را نشان میدهد.
برآورد اولیه جهاد کشاورزی استان نشان میدهد بخش قابلتوجهی از زمینهای تحت کشت عملکرد قابل قبولی داشتهاند، اما در مجموع تولید نهایی کمتر از پیشبینیهای خوشبینانه ابتدای سال خواهد بود.
کارشناسان علت این کاهش را تداوم بارشهای سنگین، آبگرفتگی در برخی نقاط، خوابیدگی محصول و بروز بیماریهای قارچی عنوان کردهاند. با این حال، از آنجا که هنوز در برخی مناطق عملیات برداشت ادامه دارد، اعلام رقم دقیق تولید نهایی به پایان فصل برداشت موکول شده است.
حدود ۱۰۰ هزار تن گندم برداشت می شود
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان بوشهر در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: در استان بوشهر کشت گندم در سطح ۱۰۰ هزار هکتار به صورت آبی و ۱۷ هزار هکتار به صورت دیم انجام شده است.
کبری توکلی از آغاز برداشت گندم در سطح مزارع استان بوشهر خبر داد و اضافه کرد: بارندگی های فصل بهار موجب خسارت هایی به گندم کاران شده و شاهد کاهش میزان برداشت نسبت به میزان پیش بینی شده هستیم.
وی با پیش بین برداشت حدود ۱۰۰ هزار تن گندم در سطح استان خاطرنشان کرد: ۵۵۰ دستگاه کمباین از استان فارس برای مشارکت در عملیات برداشت گندم به استان بوشهر منتقل شده است.
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان بوشهر با اشاره به آمادگی مراکز خرید گندم در استان خاطرنشان کرد: تاکنون چهار هزار و ۵۰۰ تن گندم از کشاورزان استان خریداری شده است.
در مجموع، سال جاری برای کشاورزی بوشهر سالی پر از فراز و فرود بود؛ سالی که با امید فراوان آغاز شد، اما با چالشهای اقلیمی در بهار همراه شد. برخی کشاورزان از محصول خود رضایت دارند و آن را نعمتی الهی میدانند، اما برخی دیگر ناچارند خسارات وارده را بپذیرند و چشم به حمایتها و برنامهریزیهای آینده بدوزند.
گندم همچنان یکی از مهمترین ظرفیتهای تولیدی استان بوشهر است و حتی در سالهایی با نوسانات اقلیمی، جایگاه خود را در میان کشاورزان این منطقه حفظ میکند.


