به گزارش خبرنگار مهر، نوروز یکی از اعیاد باستانی ایرانیان است که سراسر داستانهای اساطیری و کهن را در خود جای داده است و سراسر لبریز از اسطورههایی است که برای برگزاری چنین مراسمی تلاشهای بسیاری کردهاند.
بازگویی چنین شخصیتهای خیالی و اسطورهای که از دیرباز بر سر زبانها قرار داشته است، برای کودکان میتواند بسیار مفید و قابل توجه باشد. همچنین بازگویی چنین داستانهایی باعث میشود تا نسل تازه و امروزی که بسیار با فضای کتاب و داستانهای گذشته فاصله دارند آشنایی یابند و با فرهنگ اصیل ایرانی و پیشینه چنین مراسمی آشنا شوند.
کتاب «قصه عمو نوروز و خاله نوبهار» از جنس چنین داستانهایی است که به بیان دو شخصیت مهم و تاریخی و حتی معروف عید نوروز میپردازد. قطعا برای یکبار هم که شده است کودکان از زبان والدین اسم «عمو نوروز»، « خاله نوبهار یا همان ننه سرما» را شنیدهاند اما با داستان آن آشنایی ندارند.
سرسبزی و خرمی هدیه عمونوروز به جهان
کتاب «قصه عمو نوروز و خاله نوبهار» قرار است سفری داشته باشد به زندگی عمو نوروزی که هرسال در فصل بهار از جای دور دور به میان انسانها میآید تا مژدهدهنده آمدن فصل بهار زیبا باشد. عمو نوروزی که خبر آمدن فصل بهار را بر سر هر کوی و برزن میرساند، عصا و خورجینی دارد که هر دو سحرآمیز هستند و به هرچه برخورد میکند آن جا را سرسبز میکند. چنین تعابیری از دیرباز به شخصیت عمونوروز نسبت داده شده است که با خود سرسبزی و تازگی را به ارمغان میآورد.
این ویژگی عمو نوروز که در کتاب بیان شده است باعث میشود تا کودکان فرصت خیالپردازی پیدا کنند و به شخصیتهای خیالی و پوشالی کشورهای معروف دیگر مانند بابانوئل که چنین ویژگی را در فصل زمستان دارد، نپردازند.
ننه سرما در انتظار بهار پر شکوفه
اما شخصیت بعدی که به فصل بهار گره خورده است و کودکان میتوانند با آن ارتباط بگیرند، شخصیت خاله نوبهار یا ننه سرما است که وجود خانه نقلی و سرسبز او در داستان، ترادف بسیار مناسبی با نام و شرایط او دارد. خاله نوبهار داستان که نوید دهنده بهار است با فضای سرسبزی که در خانهاش ساخته است تصویرسازی بسیار مناسبی از فصل بهار را برای کودکان به ارمغان میآورد. کودکان با انواع و اقسام گلهای بهاری که خاصه چنین فصلی هست در این خانه آشنا میشوند.
در این کتاب کودکان مفهوم انتظار را میآموزند، انتظار زمستانی که به سر میرسد و در پس آن بهاری سرسبز و زیبا را به ارمغان میآورد. زمستان خشکی که آغاز سرسبزی درختان است و کودکان میآموزند که انتظار و درپس آن سرسختی، آغازی تازه و نو را به همراه دارد. خاله نوبهارم که بسیار آدم منتظر و سرسختی بود به انتظار مینشست تا یخها و برفهای کوهها آب شود و صدای چلچله و بلبلها مژده آمدن یار دلنشینش عمو نوروز را به او بدهد.
استقبال از بهار
«قصه عمو نوروز و خاله نوبهار» به کودکان یاد میدهد که چرا ما قبل از شروع فصل بهار به استقبال آن میرویم، شاید اصطلاحات روزمره ما انسانها برای آنان سنگین باشد اما چنین کتابی میآموزد که کودکان با کاشتن درختان و گلهای سرزنده و تمیزکردن خانه قرار است به استقبال عمو نوروزی بروند که برای آنان سرسبزی و خرمی و درختان پرشکوفه را به ارمغان میآورد.
سفره هفتسین مهمترین نماد عیدنوروز است و چیدن آن قطعا لذتی بسیار برای کودکان دارد. الخصوص که بسیاری از کودکان به دنبال پیشینه و معنی هرکدام از سینهای معروف هفتسین هستند. در کتاب «قصه عمو نوروز و خاله نوبهار» قرار است کودکان با نمادهای هرکدام از وسایل هفتسین نیز آشنا شوند و پیشینه چیدن چنین سفرهای را آن هم در روز اول عید را آموزش ببینند.
کتاب «قصه عمو نوروز و خاله نوبهار» با تصویرگری فریبا بندی، تصویرسازیهای متناسب با فضای قصه و داستان را برای مخاطب کودک فراهم ساخته است تا علاوهبر خواندن داستان، کودکان با اشکال و تصاویر نیز آشنایی و همزادپنداری کنند. لحن کتاب بسیار مناسب کودکان ۴سال به بالا است و اصطلاح سخت و تخصصی در آن به کار برده نشده است. همچنین وجود ابیات و شعرهای کوتاه و آسان در کتاب میتواند باعث تنوع در دل متن شود تا کودکان به راحتی با متن ارتباط بگیرند.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
فرشتهها یواشکی از توی خواب خاله نوبهار آمدند بیرون تا هدیههایشان را سر سفره او بگذارند. فرشته اول سنجد آورده بود. آن را گذاشت توی سفره و گفت: این سین اول، سنجد، نشانه عقل و دانایی!
فرشته دوم سمنو آورده بود. آن را گذاشت توی سفره و گفت: این سین دوم، سمنو، نشانه قوت و قدرت!
فرشته سوم سیر آورده بود. آن را گذاشت توی سفره و گفت: این سین سوم، سیر، نشانه بینیازی!
فرشته چهارم سرکه آورده بود. آن را گذاشت توی سفره و گفت: این سین چهارم، سرکه، نشانه رضایت و بردباری!
فرشته پنجم سماق آورده بود. آن را گذاشت توی سفره و گفت: این سین پنجم، سماق، نشانه صبر و امیدواری!
فرشته ششم سبزه آورده بود. آن را گذاشت توی سفره و گفت: این سین ششم، سبزه، نشانه خوشرویی و شادابی!
فرشته هفتم سیب آورده بود. سیب سرخ و آبدار، نشانه مهر و محبت و خوش دلی.
کتاب «قصه عمو نوروز و خاله نوبهار» نوشته شکوه قاسمنیاو با تصویرگری فریبا بندی در ۴۸صفحه از سوی انتشارات کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان منتشر شده است.
