نخستین ماهواره راداری ایران در آستانه رونمایی قرار گرفت

به گزارش خبرآنلاین، به نقل از مهر، حسن سالاریه، معاون وزیر ارتباطات و رئیس سازمان فضایی ایران، در نشست خبری چهارشنبه ۲۴ تیرماه، گفت: پروژه‌های صنعت فضایی در سه گروه اصلی «پروژه‌های زیرساختی»، «طراحی و ساخت ماهواره و ماهواره‌بر» و «خدمات مبتنی بر داده و تصاویر ماهواره‌ای» یا همان حوزه پایین‌دست، دسته‌بندی شده و دنبال می‌شوند.

توسعه شبکه زیرساختی و مراکز کنترل ماهواره

سالاریه در بخش پروژه‌های زیرساختی اعلام کرد:طبق برنامه ۱۰ ساله فضایی و برنامه هفتم پیشرفت، فعالیت‌های متعددی در زمینه مراکز کنترل ماهواره، پایگاه‌های پرتاب و طراحی و ساخت آزمایشگاه‌های تست حجمی ماهواره تعریف شده است.

وی با اشاره به پیشرفت مطلوب این پروژه‌ها در سال ۱۴۰۴، از افتتاح و بهره‌برداری مرکز سلماس یاد کرد و افزود: روند تکمیل آزمایشگاه‌ها و پایگاه پرتاب در منطقه چابهار با جدیت در حال پیگیری است.

به گفته رئیس سازمان فضایی، مراکز کنترل ماهواره در نقاط مختلف کشور توزیع شده‌اند و راهبرد اصلی این است که در قالب یک شبکه یکپارچه از این مراکز، ضمن برقراری ارتباط مداوم با ماهواره‌ها، دریافت داده‌ها و تصاویر نیز تسهیل شود.

وی تأکید کرد: هرچه این مراکز در سطح کشور پراکنده‌تر و توزیع‌شده‌تر باشند، بازه زمانی دسترسی به ماهواره‌ها کوتاه‌تر شده، فرایند تست در مدار سریع‌تر انجام می‌شود و زمان بهره‌برداری از ماهواره‌ها افزایش می‌یابد. همچنین، برنامه‌ریزی برای ایجاد شبکه‌ای از ایستگاه‌های متحرک و سیار نیز در دستور کار است تا خدمات داده و تصاویر به‌صورت مستمر ارائه شود و در ماه‌های آتی شاهد افتتاح‌ها و رونمایی‌های جدیدی از این مراکز خواهیم بود.

چشم‌انداز ماهواره‌های مخابراتی؛ از ناهید ۲ تا ناهید ۳

در حوزه ساخت ماهواره‌های مخابراتی، سالاریه با اشاره به نزدیک شدن به سالگرد پرتاب ماهواره «ناهید ۲» در مردادماه، آن را یکی از مهم‌ترین رویدادهای فضایی وزارت ارتباطات در مدار ارتفاع پایین دانست.

وی افزود: نسخه ارتقایافته ناهید ۲ با قابلیت ارائه خدمات به‌صورت جمعی و منظومه‌ای در پژوهشگاه فضایی ایران در حال طراحی و ساخت است و در سال ۱۴۰۵ دنبال می‌شود.

وی همچنین در خصوص ماهواره «ناهید ۳» تصریح کرد : این پروژه امکان ارائه خدمات در مدار زمین‌آهنگ (GEO) را فراهم می‌کند و هم‌اکنون در فاز طراحی و ساخت برخی زیرسیستم‌های اصلی نظیر ترانسپوندرها و پیشرانه‌ها قرار دارد.

سالاریه با توضیح اینکه ماهواره‌های مخابراتی بر اساس حجم داده (باریک‌باند یا پهن‌باند) و ارتفاع مدار (ارتفاع پایین که نیازمند منظومه است و ارتفاع بالا که به‌صورت تک‌ماهواره عمل می‌کند) دسته‌بندی می‌شوند، گفت : ساخت نمونه‌های مهندسی این پروژه‌ها از اولویت‌های سال ۱۴۰۵ است و امید می‌رود بخش‌های مهمی از آن به انجام برسد که در رویدادهای بعدی اطلاع‌رسانی خواهد شد.

منظومه شهید سلیمانی و فناوری تزریق چندگانه

رئیس سازمان فضایی درباره پروژه منظومه «شهید سلیمانی» اظهار داشت: این پروژه در فاز نخست شامل ۲۴ ماهواره (۱۸ ماهواره اصلی و ۶ ماهواره رزرو) است که اولین نمونه آن در روز فناوری فضایی (۱۴ بهمن ۱۴۰۳) رونمایی شد. بخش عمده طراحی و ساخت زیرسامانه‌ها انجام شده و در حال تجمیع سایر ماهواره‌ها هستند؛ بنابراین رونمایی از نمونه‌های بعدی و پرتاب آن‌ها جزو برنامه‌های سال ۱۴۰۵ است.

وی با اشاره به اینکه تاریخ دقیق پرتاب پس از قطعی شدن پرتابگر اعلام خواهد شد، یکی از موضوعات کلیدی را دستیابی به فناوری «تزریق چندگانه» (قرار دادن سه ماهواره در مدار توسط یک پرتابگر) دانست و گفت : این پرتاب در تقویم برنامه‌های سال ۱۴۰۵ قرار دارد و با وجود پیچیدگی‌های فنی، در صورت نهایی شدن، اطلاع‌رسانی خواهد شد.

سالاریه تأکید کرد : این منظومه باریک‌باند برای شرایط بحران، نقل‌وانتقال داده‌های کم‌حجم در مناطق فاقد زیرساخت، پایش آتش‌سوزی‌های جنگلی و نظارت بر خطوط نفت، گاز و آب بسیار حیاتی است و ابزاری کلیدی برای تصمیم‌گیری مدیران در مدیریت کلان کشور محسوب می‌شود.

توسعه ناوگان ماهواره‌های سنجشی و راداری

سالاریه در بخش ماهواره‌های سنجشی، پرتاب سه‌گانه ماهواره‌های «ظفر ۲»، «پایا» و «کوثر» در دی‌ماه سال گذشته را حاصل همکاری مجموعه‌های دانشگاهی، شرکت‌های خصوصی و دولتی دانست که منجر به رونمایی از نخستین تصاویر ماهواره «پایا» در بهمن‌ماه شد.

وی درباره سایر پروژه‌ها اظهار داشت: ماهواره «پارس ۲» با دقت تصویربرداری بهتر از ۳ متر، اکنون در مراحل نهایی تست با پرتابگر و آمادگی کامل برای پرتاب قرار دارد.

وی همچنین در خصوص نخستین ماهواره راداری کشور با نام «راد ۱» گفت: این ماهواره به‌دلیل پیچیدگی‌های فنی مرسوم در پروژه‌های فضایی، با اندکی تأخیر در آستانه رونمایی قرار دارد. علاوه بر این، طراحی ماهواره «پارس ۳» با دقت ۱ متر در پژوهشگاه فضایی آغاز شده که در سال ۱۴۰۵ فازهای ساخت نمونه‌های اولیه و زیرسامانه‌های آن پیگیری خواهد شد.

وی از ساخت ماهواره «راد ۲» توسط پژوهشگاه فضایی خبر داد و گفت: این ماهواره از کلاس راداری بالاتری نسبت به «راد ۱» برخوردار است.

سالاریه تأکید کرد که تمامی این پروژه‌ها به‌عنوان ابزارهای مدیریت منابع آب، کشاورزی، نقشه‌برداری و پایش محیط‌زیست، نقشی لاینفک در مدیریت کلان کشور ایفا می‌کنند و فازهای ساخت آن‌ها در رویدادهای پیش‌رو در سال ۱۴۰۵ اطلاع‌رسانی خواهد شد.

۵۸۵۸